Metafizik insanın doğasındaki temel arazlarından sıyrılıp huzuru,mutluluğu, sükuneti, kendi doğasına ait güçlere egemenliği sağlayan, bunların kontrolünü dış dünyadan alıp kendi eline veren yöntem ve tekniklerin genel adıdır. Bunların ortak amacı insanın kendi dışındaki ruhsal varlıklarla ilişki kurması, onları kendi egemenliğine almaya çalışması ya da onların egemenliğine girmesi değil, tamamen insanın kendi iç dünyasının farkına varması, onu güçlendirmesi ve geliştirmesidir.

 

Metafizik tarihin en eski yöntem ve tekniklerini içinde barındırmakla beraber birçok hurafe ve batıl inançları da bünyesinde taşıyagelmiştir. Oysa metafiziğin asıl meselesi insanların alışkanlıklarından dolayı yapmış oldukları düşünce ve davranışları otomatik olmaktan çıkartarak farkındalık düzeyinin geliştirilmesi ve insana ait değerleri pratik yaşama uygulamak olması gerekir. Elbette metafiziğin ilk ve ana yönü içe yönelik olmasıdır. İçe yönelen insan düşünce ve davranışlarını değerlendirme imkanını bulacaktır. Gündelik hayatta yaptığımız birçok iş, farkında olmadan dışarıdan aldığımız telkinlerin sonucudur. Bu telkinleri doğru bir süzgeçten geçirmek ve değerlendirmek elbette başarılacak en önemli işlerdendir.

 

İnsanın temel arazları malumdur ki öfkesine ve şehvetine yenik düşmesi, bununla birlikte kalbindeki hırs, kin gibi olumsuz duygular ve kendisine zarar veren arzulardır. Metafizik çalışmalarının temelinde öfkenin ve arzuların kontrolü ve insanın iç dünyasının yine kendi tarafından ciddi bir disipline alınması vardır. Oysa kişisel gelişim temelli çalışmalar bu duyguları temel almadığından insan yaşamında ciddi bir değişime de sebep olamamaktadırlar. Dikkat edilecek olursa doğru bir metafizik gelişim, kişisel gelişimi içerisinde barındırmaktadır…

 

Metafizik bir anlamda düşüncenin genişletilmesidir. İnsan ilişkilerini daraltan, en rahatsız edici şey dar düşüncedir. Kişinin olaylara geniş açıdan bakma yeteneği geliştikçe yaşayacağı olaylara vereceği tepkilerin biçimleri de değişecektir. 

 

Metafizik anın farkında olmaktır. Bir metafizikçi için zaman otomatik olarak geçip giden bir şey değildir. Düşünce ile zamanın izdüşümünü aynı anda yakalayan kişidir metafizikçi….

 

Metafizik soğukkanlılık, serinlik ve sakinlikten oluşan bir üçlemenin de ta kendisidir aslında, yani bu üçlemenin ana dayanak noktası olan sükunettir. Sükunet  insanın susması, vücudunun susması ve içsesinin de susmasının genel adıdır. O halde metafizik sükunettir.

 

Metafizik bir sırdır aynı zamanda; sırra sahip olanın işidir… İnsan nasıl bu kainatın küçük bir numunesi ise, aynı zamanda tüm sırlar kendinde gizli bir varlık olarak o sırrın bir bekçisidir de aslında.

 

Metafizik insanların içinde olup, onlarla yaşamak fakat onlardan uzak olmaktır. Karmaşanın içinde ama karmaşadan uzakta kalabilmenin yoludur metafizik…

 

Metafizik korkulardan arınmışlığın ve akılcı düşünebilmenin de bir başka adıdır. O halde düşünce zayıflıklarımızın da kaynaklarının doğru bir biçimde tespit edilmesi gerekir.

 

Metafizik büyüklük kompleksinden ve kendini alemin merkezi gibi görme duygusundan da kurtulmanın bir başka adıdır. O halde metafizik tevazudur.

 

Metafizik insanın kendisiyle,başkalarıyla ve nesneyle olan çelişkisini çözümlemesidir. O halde metafizik kişinin yeteneklerinin ve kapasitesinin farkında olması, başkalarıyla ilişkide doğru bir tutum geliştirmesi ve bilgisine ters düşen davranışları terk etmesidir.

 

Metafizik dar kalıplardan kurtulmanın, iç dünyamızı geliştirmenin, sırasıyla bir göl, daha sonra bir deniz ve nihayetinde bir okyanus gibi olmanın adıdır.

 

Metafizik düşüncelerimize hakimiyetin gerçekleşmesinden sonra duyu dışı algılamamızın da başka bir adı olacaktır. O halde metafizik denen kavramın herhangi bir kişide oluşturacağı anlam kişinin kapasitesi ve ruhsal güçlerini kullanma kabiliyetiyle doğru orantılı olacaktır.

 

- Mehmet Çayır